Wonen in
het buitenland en de AWBZ
Het CVZ over
de regels en de ontwikkelingen.
De Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten (AWBZ) is een
volksverzekering. Voor de AWBZ zijn verzekerd de Nederlandse ingezetenen en
degenen die buiten Nederland wonen, maar op grond van een dienstbetrekking in
Nederland werkzaam zijn en daardoor aan de Nederlandse loonbelasting zijn
onderworpen. Op basis van deze laatste bepaling bent u AWBZ-verzekerd.
(Overigens zijn er in het Besluit uitbreiding en beperking kring verzekerden
volksverzekeringen 1999 (KB 746) nadere regels gesteld ten aanzien van
bepaalde groepen van personen, maar omdat deze voor de beantwoording van uw
e-mailbericht niet van belang zijn, laten wij deze thans buiten beschouwing).
U geeft in uw e-mailbericht aan dat u net zoveel AWBZ-premie betaalt
als een in Nederland wonende collega, maar dat voor die premie in uw situatie
alleen u verzekerd bent, maar in de situatie van uw collega zijn hele gezin.
Dit is echter niet juist. De AWBZ is namelijk een individuele verzekering en
kent dus niet, anders dan bijvoorbeeld de ziekenfondsverzekering, de
mogelijkheid van medeverzekering. Iedere AWBZ-verzekerde betaalt premie naar de
hoogte van zijn inkomen; degene die geen inkomen heeft, betaalt dus geen premie
voor de AWBZ. In de door u geschetste situatie zijn de gezinsleden van uw
collega individueel AWBZ-verzekerd; doordat zij geen inkomen hebben
betalen zij geen AWBZ-premie.
Zoals wij in de eerste alinea hebben aangegeven bent u terzake van een
dienstbetrekking in Nederland aan de loonbelasting onderworpen en daardoor ook
AWBZ-verzekerd. Uw echtgenote en dochtertje zijn daarentegen niet AWBZ-verzekerd. Daarom bestaat voor
hen geen aanspraak op (vergoeding van de kosten van) de geneeskundige hulp
waarin de AWBZ voorziet.
Voor wat betreft de mogelijkheid om bij verhuizing naar het buitenland
de AWBZ-verzekering op vrijwillige basis voort te zetten merken wij het
volgende op.
Op dit moment is het uitsluitend mogelijk voor degene met een langlopende uitkering vanuit Nederland
en van wie de AWBZ-verzekering wegens vertrek naar het buitenland is geëindigd
om een vrijwillige AWBZ-verzekering te sluiten. Ook de vrijwillige
AWBZ-verzekering is geen gezinsverzekering. Dit betekent dat alleen degene die
zo'n betreffende uitkering ontvangt zich vrijwillig kan verzekeren, maar zijn
gezinsleden niet.
Wel is een wetswijziging in voorbereiding die het ook mogelijk maakt
voor de echtgenote van een vrijwillig
AWBZ-verzekerde om te worden toegelaten tot de vrijwillige
AWBZ-verzekering. De invoeringsdatum zal waarschijnlijk niet voor 1 januari
2004 liggen. Het CVZ heeft hierover desgevraagd op 28 maart 2002 een
uitvoeringstoets uitgebracht aan de Minister van VWS. Overeenkomstig uw verzoek
doen wij u per post een exemplaar hiervan toekomen.
Inmiddels is informeel van het ministerie van VWS vernomen dat wordt
onderzocht of de vrijwillige AWBZ-verzekering ook kan worden uitgebreid tot de
echtgenoten en kinderen van degenen in een EU-lidstaat wonen, AWBZ-verzekerd
zijn op grond van een dienstbetrekking in Nederland, en in Nederland verzekerd
zijn op basis van een standaardpakketpolis. Als het al tot zo'n uitbreiding
komt, dan is naar onze inschatting realisatie daarvan niet voor
1 januari 2004 te verwachten.
Het is gelet op het voorgaande voor uw echtgenote en dochtertje niet
mogelijk om AWBZ-verzekerd te worden.
Hoewel u hier niet naar vraagt menen wij er goed aan te doen u te
wijzen op de bepalingen die gelden in het geval u mocht besluiten naar
Nederland te verhuizen.
Personen die zich duurzaam in Nederland vestigen, zullen
in het algemeen AWBZ-verzekerd worden. In beginsel kunnen zij met onmiddellijke
ingang hun aanspraken op grond van de AWBZ tot gelding brengen. Op grond van
het Besluit wachttijd bijzondere ziektekostenverzekering kan echter voor een
aantal kostbare zorgvormen een wachttijd gelden van maximaal twaalf maanden te
rekenen vanaf de datum van vestiging in Nederland, waarin de kosten van
ingeroepen zorg voor eigen rekening komen.
De wachttijd is van toepassing op degene, die komende
vanuit het buitenland, in Nederland is gaan wonen en als gevolg daarvan
AWBZ-verzekerd is geworden, als hij/zij op het moment van vestiging in
Nederland al op de desbetreffende zorg is aangewezen, dan wel geacht moet
worden binnen een half jaar na dat tijdstip op die zorg te zijn aangewezen.
Voor degenen, die zich binnen 12 jaar na beëindiging van
hun AWBZ-verzekering in Nederland vestigen - en daardoor AWBZ-verzekerd worden
- is het aantal maanden van de wachttijd gelijk aan het aantal jaren, waarin er
geen sprake is geweest van AWBZ-verzekering.
Onder kostbare zorgvormen worden verstaan de opname in
verpleeginrichtingen, zwakzinnigeninrichtingen, instellingen voor auditief
en/of visueel gehandicapten, dagverblijven voor gehandicapten, gezinsvervangende
tehuizen voor gehandicapten en dagbehandeling in verpleeghuizen.
De wachttijd geldt niet voor opneming in een psychiatrisch ziekenhuis
of opneming op een psychiatrische afdeling van een algemeen ziekenhuis.
Als u na het lezen van deze brief nog vragen heeft, dan kunt u zich
wenden tot de heer R. van der Meij, telefoon 00 31 20 34 75 432 (rmeij@cvz.nl)
Hoogachtend,
J.W.J.
Siebers
Hoofd
Afdeling Verzekering
en
Uitvoeringsorganisatie